نوار عصب و عضله

نوار عصب و عضله چیست؟

الکترومیوگرافی یا نوار عصب و عضله یک روش تشخیصی برای بررسی عملکرد و کارکرد عصب ها و عضلات است.

با انجام این روش می توان اقدام به ضبط و تحلیل سیگنال های الکتریکی تولید شده توسط عضلات و عصب ها در طول فعالیت نمود.

برای انجام الکترومیوگرافی الکترودها بر روی پوست قرار داده می‌شوند تا سیگنال های الکتریکی تولید شده توسط عصب و عضله در طول حرکت و فعالیت های مختلف ثبت شوند.

در نهایت این سیگنال ها بر روی نمایشگر نشان داده می‌شوند که امکان تحلیل اطلاعات برای پزشک فراهم خواهد بود.

انواع نوار عصب و عضله

• نوار عصب و عضله دست: عملکرد عصب ها و عضلات دست برای تشخیص مشکلاتی مانند سندروم تونل کارپ یا آسیب های عصبی محیطی بررسی می‌شود.
• نوار عصب پا: اندازه‌گیری فعالیت عصبی و عضلانی پا برای تشخیص نوروپاتی، آسیب عصبی یا اختلالات حرکتی.
• نوار عصب و عضله کمر: ارزیابی عملکرد اعصاب و عضلات کمر برای شناسایی ریشه‌های عصبی تحت فشار یا دیسک کمر.
• نوار عصب و عضله گردن: بررسی عملکرد اعصاب گردن و عضلات مرتبط برای تشخیص گردن درد عصبی یا آسیب نخاعی.
• نوار عصب و عضله سطحی: ثبت فعالیت‌های الکتریکی عضلات نزدیک سطح پوست برای ارزیابی اختلالات عصبی و عضلانی خفیف.
• نوار عصب و عضله داخل عضلانی: اندازه‌گیری دقیق فعالیت الکتریکی با الکترودهای سوزنی داخل عضله برای تشخیص مشکلات عمیق عصبی و عضلانی.

کاربرد نوار عصب و عضله

• تشخیص مشکلات عصبی، عضلانی و نورولوژیک
• تشخیص اختلالات عصبی محیطی و بررسی آسیب‌های عصبی و عضلانی ناشی از ضربه، التهاب یا آسیب مکانیکی.
• تشخیص میوپاتی، تشنج عضلانی و سایر ناهنجاری‌های عضلات.
• پیگیری درمان بیماران تحت فیزیوتراپی یا مصرف دارو.
• تشخیص بیماری ام‌اس و ضعف عضلانی بدون علت.
• نوار عصب و عضله پا برای ارزیابی عملکرد عصبی و عضلانی اندام‌های تحتانی.
• نوار عصب و عضله دست برای بررسی فعالیت الکتریکی و عملکرد عصبی دست.
• استفاده برای تشخیص دیسک کمر، عصب فشاری و نوروپاتی.
• ارزیابی عملکرد عضلات کمر و شدت آسیب‌ها.
• نوار عصب مثانه برای بررسی اختلالات ادراری، حجم ادرار و فعالیت عضلات مثانه.

نوار عصب و عضله چگونه انجام می‌شود؟

با توجه به اینکه نوار عصب و عضله یک روش تشخیصی مهم و کارآمد است، برای ارزیابی بخش وسیعی از بیماری های جسمی از این روش استفاده می کنند.

برای اینکه پزشک ارزیابی کاملا دقیقی از فعالیت الکتریکی عضلات و اعصاب ها داشته باشد مهم است که این تست در حالت نشسته یا درازکش انجام شود.

برای اینکه الکترودهای کوچک یا سوزن های نازک به درستی در سطح پوست قرار بگیرند بهتر است که موی بدن را پاکسازی کنید و آماده سازی پوست را پیش از مراجعه به پزشک انجام دهید.

الکترودها به منظور ضبط الکتریکی به سطح پوست متصل می‌شوند تا فعالیت های الکتریکی عضلات را ثبت کنند.

در ابتدا بیمار در حالت استراحت قرار می گیرد تا فعالیت الکتریکی پایه عضلات ثبت شود، پس از آن فرد در حال حرکت قرار داده می‌شود و از بیمار می خواهند که حرکات مختلفی را انجام دهد.

در این حالت نیز میزان فعالیت های الکتریکی عضلات ثبت خواهد شد.

در پایان ضبط نتایج، فعالیت الکتریکی توسط پزشک ارزیابی و تحلیل می‌شود و در صورت وجود مشکل هر چه سریع تر بیمار را از وضعیت موجود مطلع می کنند.

به طور معمول نوار عصب و عضله حدوداً ۶۰ تا ۹۰ دقیقه طول می کشد، این آزمایش مراقبت اولیه خاصی ندارد و دوره نقاهتی هم نخواهد داشت.

بیماران می توانند قبل و بعد از این آزمایش فعالیت های معمول و روتین خود را انجام دهند.

همچنین می توانند ورزش کنند، غذا بخورند یا رانندگی کنند، خوشبختانه این تست به هیچ عنوان عوارض جانبی نداشته و به عنوان یک روش ایمن برای تشخیص آسیب های جسمانی مورد استفاده قرار می گیرد.

تفسیر نتایج نوار عصب و عضله

بخش مهم نوار عصب عضله نتایجی است که از این تست جمع آوری می‌شود.

قطعا بیماران توانایی مطالعه و تفسیر نتایج نوار عصب عضله را ندارند و فقط متخصصان با تجربه مانند دکتر نفیسه بیرنگ هستند که در این مورد می توانند بر اساس الگوهای الکتریکی ثبت شده وضعیت عصب و عضله در بخش های مختلف بدن را تفسیر کنند.

نتیجه این آزمایش به صورت نرمال ،اختلال عصبی یا اختلال عضلانی ثبت می‌شود.

وضعیت نرمال به این معناست که الگوی الکتریکی ثبت شده در محدوده طبیعی قرار دارد و هیچ نشانه ای از اختلالات عصبی یا عضلانی وجود ندارد.

اختلال عصبی به این معناست که نوار عصب و عضله نشان می دهد عصب ها به خاطر سندروم تونل کارپال، آسیب عصبی، سکته مغزی و غیره تحت فشار قرار گرفته و آسیب دیده است و یا سرعت انتقال اطلاعات عصبی در آنها کاهش پیدا کرده است.

اختلال عضلانی نشان می دهد که عضلات به خاطر اختلالاتی مثل اسپاسم عضلانی، ضعف یا بیماری عضلانی تحت فشار قرار گرفته در نهایت ضعیف شده و الگوهای عضلانی ناهنجاری دارند.

برای هر کدام از این نتایج به ویژه زمانی که شرایط نامساعد است متخصصان روش های درمانی مختلفی را انجام می دهند که در اکثر مواقع با نتایج خوب و موفق همراه است.

عوارض تست عصب و عضله

• درد و ناراحتی موقت: هنگام وارد کردن سوزن یا تحریک عضله، بیمار ممکن است درد کوتاه‌مدتی تجربه کند.
• تورم یا کبودی: در محل ورود سوزن یا الکترودها گاهی تورم یا کبودی جزئی ایجاد می‌شود.
• خستگی عضلانی: پس از تست عضلات ممکن است برای چند ساعت احساس خستگی یا سفتی وجود داشته باشد.
• عفونت نادر: اگر بهداشت رعایت نشود، خطر عفونت محل ورود سوزن بسیار کم ولی ممکن است اتفاق بیفتد.
• خونریزی جزئی: بیماران با مشکلات انعقادی ممکن است کمی خونریزی یا رگه‌های خون در محل سوزن مشاهده کنند.
• احساس سوزن سوزن شدن: در حین تست تحریک عصبی، حس موقتی سوزن سوزن شدن یا شوک الکتریکی احساس می‌شود.

اقدامات قبل از انجام نوار عصب و عضله

قبل از انجام نوار عصب و عضله، بیمار باید اطلاعات دقیقی از داروهای مصرفی و بیماری‌های زمینه‌ای خود در اختیار پزشک قرار دهد.

لباس راحت بپوشد تا دسترسی به اندام‌ها آسان باشد.

از مصرف کرم‌های پوستی یا لوسیون روی محل‌های مورد آزمایش خودداری شود.

پزشک ممکن است از بیمار بخواهد برخی فعالیت‌های بدنی سبک انجام دهد یا روز قبل از تست از مصرف داروهای ضد انعقاد یا مسکن خاصی اجتناب کند تا نتایج دقیق‌تر ثبت شود.

مراقبت های بعد از نوار عصب و عضله

بعد از انجام نوار عصب و عضله، معمولاً نیاز به استراحت طولانی نیست.

بیمار ممکن است کمی درد یا سفتی در محل ورود سوزن‌ها تجربه کند که طبیعی است.

استفاده از کمپرس سرد یا گرم برای کاهش ناراحتی مفید است.

ورزش‌های سبک و پیاده‌روی کوتاه مانعی ندارد، مگر آنکه پزشک دستور دیگری دهد.

رعایت بهداشت محل سوزن‌ها و پیگیری نتایج آزمایش توسط پزشک توصیه می‌شود.

انجام نوار عصب و عضله در فردیس

انجام نوار عصب و عضله در فردیس به تشخیص دقیق مشکلات عصبی و عضلانی کمک می‌کند.

دکتر نفیسه بیرنگ، متخصص طب فیزیکی و توانبخشی در فردیس، با تجربه بالا این تست ها را با دقت انجام می‌دهد تا اختلالات حرکتی و عصبی به موقع شناسایی و درمان شود.

هزینه نوار عصب و عضله در فردیس

هزینه نوار عصب و عضله در فردیس به عوامل مختلفی مانند نوع تست، تعداد اندام های بررسی شده و تجهیزات مورد استفاده بستگی دارد.

تخصص پزشک و محل انجام آزمایش نیز بر قیمت نهایی تاثیرگذار است و برای اطلاع دقیق و برنامه ریزی مالی، حتما با مرکز درمانی و پزشک متخصص مشورت کنید.